อาคารสโมสรเสือป่า Update ภาพถึงปี 2558
บันทึกภาพเมื่อ : 6 กย. 58
ด้านหน้าอาคารสโมสรเสือป่า หันหน้าออกถนนศรีสุริยวงศ์ (ทิศเหนือ) ก่อสร้างก่อนปี 2456 เดิมมีมุขหน้า เนื่องจากทรุดโทรมจึงได้รื้อออก ซึ่งมีแผนจะทำการก่อสร้างมุขหน้าให้กลับมาให้เหมือเดิม
ความสำคัญของอาคารหลังทางพระวัติศาตร์ คือ เคยมีพระมหากษัตริย์เสด็จมาที่อาคารหลังนี้ คือ
  1. รัชกาลที่ 6 เมื่อครั้งเสด็จจังหวัดราชบุรีช่วงวันที่ 18-25 กันยายน 2456 ได้เสด็จมาที่อาคารสโมสรเสือป่าแห่งนี้ เพื่อทรงเครื่องว่างและทอดพระเนตรการแสดงไฟฉายของทหาร ในวันที่ 20 กันยายน 2456
  2. รัชกาลที่ 8 เมื่อครั้งเสด็จนิวัตรพระนคร ในปี 2489 พร้อมสมเด็จย่าและในหลวงรัชกาลปัจจุบัน (ขณะนั้นเป็นพระน้องยาเธอ) ได้เสด็จทรงเครื่องว่างที่อาคารสโมสรเสือป่าในวันที่ 17 ก.พ.2489 ก่อนที่จะเสด็จต่อไปยังพระราชวังไกลกังวลหัวหิน
เมื่อรัชกาลที่ 6 เสด็จสวรรคต กิจการเสือป่า ก็ได้ลดความสำคัญลงจนเลิกไป จนปัจจุบันเหลือเพียงประวัติศาสตร์ว่าเป็นกิจการในสมัยรัชกาลที่ 6 และมีสิ่งก่อสร้างคือ อาคารสโมสรเสือป่า และ ชื่อถนนเสือป่า เหลือไว้เป็นประวัติให้คนรุ่นหลังไว้ศึกษา อาคารสโมสรเสือป่า ราชบุรีก็เช่นกัน หลังจากสมัยรัชกาลที่ 6 อาคารและบริเวณที่ตั้งสโมสรเสือป่า ก็ปล่อยทิ้งร้างไว้ โดยอยู่ภายใต้การดูแลของลูกเสือ ซึ่งขึ้นกับกระทรวงศึกษาธิการ และเมื่อประมาณก่อนปี 2500 ได้เกิดคุดทะราดระบาดในราชบุรี งานควบคุมโรคขึ้นกับกรมอนามัย กรมอนามัยจึงขอใช้อาคารสโมสรเสือป่าจากลูกเสือจังหวัดราชบุรี เพื่อใช้เป็นอาคารในการรักษาคุดทะราด อาคารหลังนี้ จึงได้ถูกนำไปใช้ประโยชน์ใหม่อีกครั้งหลังจากปล่อยทิ้งร้างมานาน (จากภาพ เป็นด้านหลังอาคารสโมสรเสือป่า เมื่อมองจากด้านข้าง (ภาพนี้ถ่ายในวันที่ 21 ก.ย.2557) วันวิ่ง รำลึก 102 ปี รัชกาลที่ 6 เสด็จสโมสรเสือป่า)
  1. ในปี 2509 กรมอนามัยได้งบประมาณมาสร้างอาคาร "ควบคุมโรคและที่ทำการอนามัยจังหวัด " และจังหวัดได้หาที่ราชพัสดุให้จำนวน 10 ไร่ (ขณะนี้ที่ดังกล่าวอยู่ในโรงเรียนราชบริกาฯ ติดกับศูนย์วิศวกรรมทางการแพทย์) กรมอนามัยจึงขอแลกที่ 10 ไร่ กับอาคารควบคุมโรคและที่ทำการอนามัยจังหวัด กับ ที่ดิน 11 ไร่ กับอาคารสโมสรเสือป่า กับเขตการศึกษา ทำให้หน่วยงานของกรมอนามัย ซึ่งประกอบด้วย ศูนย์อนามัยแม่และเด็กเขต 7 ศูนย์กามโรค และอนามัยจังหวัด มีที่ตั้งที่ถนนศรีสุริยวงศ์ จนมาถึงปัจจุบัน
  2. ในปี 2517 ได้มีการปฏิรูประบบสาธารณสุข หน่วยงานของกรมอนามัย จึงถึงแยกไป 2 หน่วยงาน คือ อนามัยจังหวัด แยกไปอยู่กับ สำนักงานปลัดกระทรวง (สป) เปลี่ยนชื่อเป็นสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด และงานควบคุมโรค ไปขึ้นกับ กรมควบคุมโรค พื้นที่แห่งนี้จึงมี 3 ส่วนราชการ ของกระทรวงสาธารณสุข
(ภาพ ระเบีบงด้านหลังของอาคาร ถ่ายในวันที่ 21 ก.ย.57 งานจัดวิ่งรำลีก 101 ปี ร.6 เสด็จสโมสรเสือป่า)
ประมาณปี 2520 ศูนย์กามโรคได้สร้างอาคารใหม่ (ติดกับตึกอำนวนการของศูนย์อนามัย) จึงได้ย้ายบริการจากอาคารสโมสรเสือป่า มาที่อาคารสร้างใหม่ ศูนย์อนามัยแม่และเด็ก จึงใช้สถานที่ดังกล่าวมาให้บริการในชั้นล่าง และเป็นส่วนของ back office ในชั้นบน และเมื่อกรมศิลาปากรได้ขึ้นทะเบียนอาคารสโมสรเสือป่า เป็นโบราณสถานเมื่อวัน 9 พ.ย.2542 จึงไม่ได้ใช้เพื่องานบริการอีกต่อไป เพราะต้องการอนุรักษ์อาคารเพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้ จึงมีแผนที่จะจัดตั้งเป็นพิพิธภัณฑ์ เพื่อให้คนรุ่นหลังได้ทราบ เกี่ยวกับ กิจการเสือป่า และการสาธารณสุขของราชบุรี เนื่องจากการบริหารจัดการอาคารเสือป่า จำเป็นต้องมีส่วนร่วมจากหลายภาคส่วน จึงได้จัดตั้งมูลนิธิ ชื่อ มูลนิธิพิพิธภัณฑ์สโมสรเสือป่า ราชบุรี เมื่อวันที่ 29 ธ.ค.2554 (ภาพ ระเบีบงด้านหลังของอาคาร)
ในปี 2555 ได้ใช้เงินบำรุงของศูนย์อนามัยที่ 4 จำนวน 5 ล้านบาท เพื่อปรับปรุงอาคารสโมสรเสือป่า ตามแบบที่กรมศิลปากรกำหนดและเห็นชอบ โดยคงสภาพเดิมไว้ทั้งหมด อาคารเป็นทรงปั้นหยา 2 ชั้น หลังคาปูด้วยกระเบื่องว่าวสีแดง ตัวอาคารก่อด้วยอิฐถือปูนโดยใส่สีเหลืองผสมกับปูน เพื่อให้ปูนออกสีเหลือง โดยไม่ต้องทาสี ส่วน พื้น ประตู หน้าต่าง ขั้นบันได ทำด้วยไม้สัก โดยประตูหน้าต่างทาสีเขียว ตามแบบอาคารของสมัยของรัชกาลที่ 5-6 โดยรอบอาคารมีหัวเสือติดอยู่รวม 191 หัว (จากภาพถ่ายที่ระเบียงด้านหลัง จะโดยออกโถงอาคารด้านหน้า บุคคลในภาพคืออดีตเอกอัครราชทูต รศ.ดร.กัญญรัตน์ พร้อมนายกสโมสรเสือป่าและลูกเสือสยาม มาเยี่ยมชมอาคารสโมสรเสือป่า ราชบุรี เมื่อวันที่ 29 ก.ย.58)
บริเวณด้านหน้าของอาคาร ประกอบด้วย 2 ห้อง ห้องด้านขวามือ จะเป็นห้องใหญ่กว่าห้องด้านซ้าย โดยห้องด้านขวา จะเป็นห้องจัดแสดงชื่อ ราชาผู้กล้า ซึ่งเป็นห้องจัดแสดงกิจการเสือป่า ประวัติในคราวที่รัชกาลที่ 6 เสด็จราชบุรี ในระหว่างวันที่ 18-25 ก.ย.2456 และติดตั้งพระบรมฉายาลักษณ์ของรัชกาลที่ 6 ส่วนห้องทางด้านซ้าย จัดเป็นห้องบรรยาย เวลามีผู้เข้าชมพิพิธภัณฑ์
ลวดลายพท้นกระเบื้อง บริเวณด้านหน้าของอาคาร
โถงอาคารด้านหน้า และบันไดไม้สักที่จะขึ้นสู่ชั้น 2 ของอาคาร
ชั้น 2 ของอาคาร แบ่งซอยเป็นห้องๆ หลายห้อง ซึ่งมีของเก่าที่เหลืออยู่ในขณะนี้ได้แก่ เก้าอี้ โต๊ะเครื่องแป้ง และอ่างอาบน้ำ
ระเบียงชั้น 2 ของอาคาร
บริเวณชั้น 2 ด้านหน้า ตำแหน่งป้ายสโมสรเสือป่า
ผู้เยี่ยมชมอาคารกำลังมองป้ายอาคารสโมสรเสือป่าและหัวเสือ ที่อยํ่รายรอบอาคาร
ภาพหัวเสือ ตำแหน่งป้ายอาคาร ถ่ายจากชั้น 2
หัวเสือที่อยู่รอบอาคาร เกือบทั้งหมดอยู่ในสภาพที่สมบูรณืแม้เวลาจะผ่านไปเป็น 100 ปี
บริเวณชั้น 2 ได้เก็บภาพเกี่ยวกับกิจการเสือป่า
เก้าอี้ที่อยู่ในอาคารนี้ สลักทีพนักพิงว่า สสร (ย่อจาก สโมสรเสือป่าราชบุรี) เดิมมี 4 ตัว และมีโต๊ะกลาง ต่อมา โต๊ะกลาง และเก้าอี้ 2 ตัวชำรุด จึงเหลืออยู่ 2 ตัว (โต๊ะกลางในภาพเป็นของใหม่ ไม่ใช่ของเก่า)
โต๊ะเครื่องแป้งทำด้วยไม่สักที่อยู่ในอาคาร
ขยายให้เห็นลายแกะสลักที่ชัดเจนขึ้น
อ่างอาบน้ำ ทำด้วยโลหะ สันนิษฐานว่า ที่ด้านล่างน่าจะมีขา 4 ขา เหมือนกับอ่างอาบน้ำที่พระราชวังบ้านปืน เพชรบุรี ซึ่งได้ชำรุดสูญหายไป
ด้านบน วางแผนว่าจะจัดเป็นพิพิธภัณฑ์เกี่ยวกับการสาธารณสุขของราชบุรี ในอดีตจนถึงปัจจุบัน ส่วนด้านล่าง ซึ่งจะใช้เป็นพิพิธภัณฑ์สำหรับกิจการเสือป่า และลูกเสือ (จากภาพกำลังเดินลงบันไดมาดูด้านล่างอาคาร)
ห้องด้านล่าง ด้านขวามือ มีเสาโรมัน และด้านบนมีหัวเสือ
ห้องด้านล่างขวา ปัจจุบันจะมี 3 ส่วนคือ 1.ส่วนของพระบรมฉายาลักษณ์ของรัชกาลที่ 6 2.ส่วนของการซ้อมรบเสือป่า 3.ส่วนโต๊ะเสือ แสดงการเสด็จราชบุรี เมื่อ 18-25 ก.ย.2456
ส่วนที่ 1 ส่วนพระรูปรัชกาลที่ 6 ตรงกลาง และด้านขวามือของรัชกาลที่ 6 คือ ท้าวหิรัญพนาสูรย์ (เชื่อว่าเป็นเทพที่ถวายงาน รัชกาลที่ 6 ตั้งแต่ดำรงตำแหน่งสมเด็จพระยุพราช) และด้านซ้ายมือ คือ พระพิฆเนศ
ท่าวหิรัญพนาสูรย์ ได้เปลี่ยนมาจากวังพญาไท โดยที่วังพญาไท มีรูปปั้นของท้าวหิรํญฯอยู่ที่ด้านหลัง และมีรูปหล่อจำลององค์เล็ก ให้คนไข้ของโรงพยาบาลพระมงกุฏได้กราบไหว้ เชื่อว่า ท้าวหิรัญฯ จะช่วยปกป้องและคุ้มครองพวกเรา
ส่วนที่ 2 จำลองการซ้อมรบเสือป่า
ส่วนนี้เป็นส่วนของราชาผู้กล้า ซึ่งได้จำลองภาพการซ้อมเสือป่า โดย ล้นเกล้ารัชกาลที่ 6 ได้ทรงบัญชาการรบ (หุ่นไฟเบอร์กล๊าส) ของรัชกาลที่ 6 จะดำเนินการจัดสร้างในปี 2559 ขณะนี้อยู่ระหว่างการวางแผนดำเนินการ
ส่วนที่ 3 โต๊ะเสือ แสดงการเสด็จราชบุรีในช่วง 18-25 ก.ย.2456
ห้องด้านซ้ายมือ ห้องบรรยาย
โต๊หัวเสือที่อยู่ชั้นล่าง ซึ่งเป็นโต๊ะ บนโต๊ะจะเป็นการจำลองการเสด็จพระราชดำเนินมาที่จังหวัดราชบุรี ในระหว่างวันที่ 18-25 ก.ย.2456
บันไดขึ้มาสู่ชั้นบน
ปูนปั้นหัวเสือ ติดอยู่รอบระเบียงของตึก นับได้ 191 หัว
เก้าอื้ที่อยู่ในตัวตึก น่าจะสร้างสมัยสร้างอาคาร มีอักษณย่อ สสร. ย่อมาจาก สโมสรเสือป่า ราชบุรี
ห้องอาบน้ำ ที่มีอ่างอาบน้ำทำด้วยโลหะ สันนิษฐานว่า น่าจะเตรียมไว้สำหรับล้นเกล้ารัชกาลที่ 6
ภายในห้องชั้นบน
งานแถลงข่าว 9 กันยายน 2559 โดยใช้ห้องบรรยายของอาคารสโมสรเสือป่า
ถ้วยรางวัล โดยปีนี้จะใช้ถ้วยเซรามิค ออกแบบโดยคุณวศินบุรี ร้านเถ้าฮงไถ่ โดยมีรูปหัวเสือ และลวดลายด้านหลัง ออกแบบให้เข้ากับศิลปะ Art Nouveau (อาร์ท นูโว) ซึ่งเป็นที่นิยมในสมัยปลายรัชกาลที่ 5 จนมาถึงสมัยรัชกาลที่ 6