Organization Profile

• ก.สภาพแวดล้อมของส่วนราชการ
• ข.ความสัมพันธ์ระดับองค์กร
• ค.สภาวะการณ์ขององค์กร
• เอกสารอ้างอิง

ก.สภาพแวดล้อมของส่วนราชการ

1. สภาพแวดล้อมขององค์กร
   1. พันธกิจ
      1. ด้านวิชาการสังเคราะห์ความรู้  เพื่อ
         1. ดูภาพรวมของระบบส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม (Intelligence and Oversight)
         2. ออกแบบระบบ  (Design System)
         3. ให้ข้อเสนอแนะเชิงนโยบายหรือเชิงมาตรการ (Guidance of policy ,Measure,intervention)
         4. การพัฒนาสมรรถนะบุคลากรในระบบส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม
      2. ด้านอภิบาลระบบส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม
         1. การประสานเครือข่าย (Collaboration)
         2. การกำกับติดตาม ประเมินผล (M&E)
         3. การรับผิดชอบร่วมกัน (Accountability)
   2. วิสัยทัศน์ ค่านิยม
      1. เป้าประสงค์ (Why you exist)  วิสัยทัศน์ ค่านิยม
      2. สมรรถนะหลักของส่วนราชการ คือ ความชำนาญพิเศษที่องค์กรมี และเป็นแกนหลักที่ทำให้ส่วนราชการบรรลุพันธกิต อีกทั้งยากต่อการลอกเรียนแบบ ต้องดูว่าอะไรคือสิ่งที่ครอบครองอยู่ หรือผูกขาดอะไรอยู่ที่เป็น Barrier of Entry ไม่ให่คู่แข่งเข้ามาแข่งขันกับเราได้ เช่น
         1. การไฟฟ่าภูมิภาค ครอบครอง เสาและสาย
         2. กรมควบคุมโรค ครอบครอง เรื่อง ระบาดวิทยา คือ ข้อมูลทางระบาดวิทยา ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน รวมถึงระบบการเฝ้าระวังโรค รง.506
         3. อะไรคือสมรรถนะหลักขององค์กร  ต้องตอบว่าครอบครองอะไรที่ทำให้ยากต่อการลอกเลียนแบบ คือการสร้างคูเมือง เพื่อยากต่อการโจมตีและปกป้องพื้นที่ทางยุทธศาสตร์  ส่วนใหญ่  คือ คน หรือ ของความรู้ หรือ location เช่น ร้านอาหารที่พ่อครัวเก่ง เป็นสมรรถนะหลัก  ถ้าขาดพ่อครัว ก็ทำให้คู่แข่งโจมตีเราได้   หรือ บ้านไร่กาแฟ เสียพื้นที่ครอบครองในปั๊มน้ำมัน จึงเกิด Amezon
   3. คน เป็นทรัพยากรที่สำคัญในองค์กร ต้องทราบ ประเภท จำนวน องค์ประกอบของความผูกพัน ข้อกำหนดด้านสุขภาพ
   4. ทรัพย์สิน (Asset)
   5. กฎหมาย กฎระเบียบ ข้อบังคับ

ข.ความสัมพันธ์ระดับองค์กร

1. โครงสร้างองค์กร และ Governance System
2. ผู้รับบริการและผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย (CS) ให้ระบุว่าพันธกิจแต่ละข้อมี Products / Services อะไร ใครคือ CS จะสร้างคุณค่่าเพื่อสนองความต้องการและคาดหวังอย่างไร
3. หน่วยงานหรือส่วนราชการที่เกี่ยวข้อง เน้นในเรื่อง การทำงานร่วมกันอย่างไร
   1. มีเครื่องมืออะไรในการสร้างข้อตกลงในการทำงานร่วมกัน
   2. ระบบ Feedback ที่มีต่อกันคืออะไร
   3. ถ้า Feedback แล้วไม่ได้รับการตอบสนอง จะมีแนวทางในการดำเนินการอย่างไร เช่น เลิกสัญญา หรือ MOU หรือ Feed back ไปยังหน่วยเหนือของหน่วยงานนั้นๆ ให้ช่วยกำกับติดตามให้เป็นไปตามข้อตกลง

ค.สภาวะการณ์ขององค์กร

1. สภาพแวดล้อมด้่านการแข่งขัน   concept ใหม่ของการแข่งขันคือ ไม่ต้องจบด้วยการมีผู้แพ้หรือผู้ชนะ (Zero Sum Game) หรือไม่มีใครได้ (Negative sum game)  แต่เน้นคือ Win win หรือ (Positive Sum game)  สิ่งที่ต้องวิเคราะห์คือแต่ละ game มี player คือใคร ทำอะไรอยู่ และลูกค้าคือใคร สมรรถนะหลักของแต่ละ player คืออะไร หรือ ครอบครองอะไรที่ยากต่อการลอกเลี่ยนแบบได้   เช่นกรมอนามัย คู่แข่งใน Mission ต่างๆ มีดังนี้
   1. ด้านวิชาการ มี player เช่น มหาวิทยาลัย วิทยาลัยพยาบาล และศูนย์วิชาการอื่นๆ
   2. ด้านส่งเสริมสุขภาพ ได้แก่  สสส ,คร.  พม.
   3. อนามัยสิ่งแวดล้อม เช่น Food Safety มี อ.ย. กระทรวงเกษตร ปศุสัตว์
2. การเปลี่ยนแปลงด้านการแข่งขัน
   1. การเปลี่ยนแปลงในองค์กรของเราเอง เอา 7S มาจับ ผู้นำเปลี่ยน ,Style,strategy ,Shared value,Structure เปลี่ยน Staff เปลี่ยน  อาจทำให้ Skill
   2. การเปลี่ยนแปลงสภาพการแข่งขัน เช่น ผู้เล่นรายเดิม เปลี่ยนบทบาท  มีเล่นรายใหม่ หรือ รายเดิม ออกจากระบบ  ลูกค้าใช้บริการอื่น แทนบริการของเรา
   3. การเปลี่ยนแปลงระดับมหภาค SPELCT ได้แก่ Social (Ageing society ,ASEAN ,public concern) Politic ,Environment, Economic , Legal ,Technology
3. ความท้าทายและความได้เปรียบเชิงยุทธศาสตร์
   1. ความท้าทายเชิงยุทธศาสตร์ (WT)  คือสิ่งที่องค์กรต้องเอาชนะเพื่อที่จะบรรลุเป้าประสงค์เชิงยุทธศาสตร์ ประกอบด้วยความท้าทายด้านพันธกิจ ความท้าทายด้านปฏิบัติการ ความท้าทายด้านทรัพยากรบุคคล
      1. การทำ SWOT นั้นดูที่องค์กรเดียวไม่เทียบกับคู่แข่ง แต่ในที่นี้ต้องดูเชิงเปรียบเทียบ เช่น ถ้าประเมินเรื่องสถานที่ของหน่วยงานโดยไม่เทียบกับผู้อื่น อาจจะวิเคราะห์ว่าสถานที่ของเรา Strength เมื่อเทียบกับหัวข้ออื่นๆในองค์กรเรา แต่ถ้าเปรียบเทียบกับคู่แข่ง สถานทีของคู่แข่ง ใหญ่และ location ดีกว่าเรามาก  สิ่งที่เคยเป็น S เมื่อเทียบกับตนเอง กลับเป็น W เมื่อเทียบกับคู่แข่ง
      2. เมื่อวิเคราะห์ว่าอะไรเป็นสิ่งท้าทายแล้วต้องมีกลยุทธ์เพื่อรับความท้าทายนั้น
   2. ความได้เปรียบเชิงยุทธศาสตร์ (OT)  ถ้าวิเคราะห์แล้วว่าอะไรคือความได้เปรียบเชิงยุทธศาสตร์ ต้องมีกลยุทธ์เพื่อฉวยโอกาสนั้นก่อนผู้อื่น เพื่อให้ประโยชน์จากความได้เปรียบนั้น
4. ระบบการปรับปรุงผลการดำเนินงาน
   1. Lean กระบวนการเพื่อให้เกิดประสิทธิภาพและประสิทฺธิผล เพิ่มในสิ่งที่เป็น Value และลด ละ เลิก ในสิ่งที่ไม่ใช่คุณค่า ซึ่งก็คือ Waste
   2. Learn เพื่อเพิ่ม Organization Maturity  เก็บกัก ข้อมูลข่าวสาร และความรู้ และส่งต่อรุ่นต่อรุ่นไม่ต้องลองผิดลองถูก
      1. อะไรทำดีแล้ว ทำต่อไป และปรับปรุงให้ดีขึ้นๆ เพราะไม่มีอะไรดีที่สุด
      2. อะไรไม่ดี หาความรู้ใหม่ เพื่อทำให้มันดี

เอกสารอ้างอิง

1. การพัฒนาคุณภาพการจัดการองค์กรตามแนวทางเกณฑ์ PMQA
2. การพัฒนาสู่ความโดดเด่นรายหมวด